Zabawa w chowanego

kryjemy się sami przed sobą
we własnej skórze
gdy tylko zwietrzymy podstęp
ubieramy obronny pancerz

ukrywamy serce poza sercem
myśli poza myślami
ręce pośrodku cudzych kieszeni
cierpienie wypędzamy daleko

a gdy ktoś z całej siły
okłada regularnie skorupę
zatykamy dyplomatycznie usta
by nie ujawnić swej lokalizacji

wycofujemy się pośpiesznie
za siódmą górę niepewności
na upatrzone dużo wcześniej
zapasowe pozycje

"Zakręty" - wyimki z tomiku

 

***

Pamięci Józefa Załuckiego

 

jak powstrzymać łzę
która z oczu płynie
zgasić myśli złowrogie
co się kłębią w głowie

kiedy śmierć paraduje
bezczelnie pewna siebie
niczym panna na wydaniu
poszukuje oblubieńców

choć pogodą ducha mogłeś
obdzielić pół świata
nie przetrwałeś zderzenia
ze skałą ciemności

wszak każdy człowiek
ma wyłącznie jedno życie
i dotąd trwa o nim pamięć
dopóki przywołuje słońce

Audrey Hepburn

kiedy znalazła dla siebie
wymarzoną ścieżkę przez życie
poczuła powiew szczęścia
który wyniósł ją bardzo szybko
pod niebiosa

choć musiała porzucić złoty sen
za gwałtownym zakrętem losu
pośród plejady
hollywoodzkich supergwiazd
zabłysła pełnią swojego talentu

nagradzana za profesjonalizm
częściej niż utytułowane aktorki
czarująca i dystyngowana
obywatelka świata

zapisała się wielkimi kreacjami
na kartach historii kina
do ostatka bawiła publiczność
oraz wybrednych krytyków

jakby nigdy jej nie zmęczył
spacer po cienkiej linie sławy 

Agnieszka Holland

jej życiorys mógłby posłużyć
na scenariusz filmu fabularnego
odkąd hipnotyzuje krytyków
i najwybredniejszych widzów
rezolutnością swoich pomysłów

zapełnia prekursorskie karty
kina moralnego niepokoju
litanią niepokornej inteligentki

filmami w których obyczaje
wymuszają konkretne praktyki
dylematy bohaterów
są ponadczasową karmą

odpowiada świat
głosem wolnej moralizatorki
wszędzie gdzie reżyseruje
po mistrzowsku fotografuje
napotkaną rzeczywistość

zapisuje wielkimi zgłoskami
legendę dumnej kobiety

moralitety
co przenoszą góry 

Maria Czubaszek

gwiazdorzyła bo to uwielbiała
gdy została znaną czarodziejką mediów
optymizmem potrafiła obdzielić
tysiące wyjątkowo zaufanych fanów

którzy czekali na jej puentę
lub czaderski zachwyt nad światem

wszędzie gdzie się pojawiła
rozsiewała promienny uśmiech
dym papierosa i błyskotliwy humor
były dla niej niczym tanie używki
dzięki którym szybowała wysoko

już za życia została legendą
znana z setki ciekawych wcieleń
karmiła swych odbiorców
modlitwą krnąbrnej inteligentki

chętnie słuchana
rozsiewała zawsze pogodę ducha
charakterystyczny luz
wiarę w zagubionego człowieka

Michalina Wisłocka

od kiedy potrafiła o miłości
mówić bez zbędnej pruderii
wydobywać na światło dzienne
przemilczane prawdy

z owianego mgłą tajemnicy
swoistego tematu tabu
uczyniła swój sposób na życie
oddając światu Polsce i nauce
niebagatelne zasługi

jej praktyka lekarska
nabrała pięknych rumieńców
a kultowa książka ekspresowo
stała się bestsellerem

nikt przed nią tak dosłownie
nie nauczał języka umizgów

nikt po niej modlitwy ciała
nie podniósł do rangi kanonu 

Erica Jong

gdyby ktoś zamierzał ogłosić świętą
spośród moralizatorek XX wieku
byłaby stuprocentową kandydatką
za niezwykłą pikanterię języka

słoneczna kobieta z Nowego Jorku
zanim obudziła gniewne demony
oraz wściekłość przeciwników
przeszła nerwowy kurs dorastania

między punktem odbicia a niebem
kreatorka jak również protektorka
pokolenia odbijanej piłeczki
wiele razy wodziła na pokuszenie

myślą mową i uczynkiem
rozpaliła wyobraźnię czytelników
stąd oskarżenia o demonstracyjne
propagowanie pornografii

lecz nie przestała nigdy być sobą
światłem swych myśli
choćby świat wstrzymywał oddech
przekracza najdalsze horyzonty 

Wisława Szymborska

mająca w sobie
urok konsekwentnej myślicielki
światłem mądrości
potrafiła dyskretnie przenikać
miliony serc i umysłów

sączyła przez bardzo długi czas
kropelka po kropelce
lirykę najwyższej próby
zawsze autentyczna aż do bólu

przystrajała swoje myśli
ornamentami wielce figlarnych
esów floresów także zawijasów
które iluzorycznie dawały kopa
jej słowom powleczonym
niewidzialną patyną

sześćdziesiąt siedem lat
wędrowała ścieżkami literatury
pełna energii dźwigała ciężar
niezwykłego ilorazu inteligencji 

Leonor Fini

od kiedy zaczęła życie smakować
wedle wyszukanego sposobu
czerpać z niego pełnymi garściami
najbardziej smakowite kąski

argentyńska piękność
w Paryżu mieście dziesiątek uciech
Mekkce artystycznego świata
przeszła przedziwną metamorfozę

poszybowała dziarsko ku sławie
ponad szczytami spełnionych snów
odnalazła surrealistyczny Eden
namiastkę wolności i szczęścia

szybko zdobyła akceptację
pośród tamtejszych celebrytów
po mistrzowsku władając pędzlem
poczuła się pełną gębą cesarzową

zaś jej narcystyczne powieści
zanim nieodwołalnie
zatrzasnęła swe ostatnie drzwi
ujawniły źródła wszystkich ciągot 

Helena Modrzejewska

teatr był dla niej domem
spełnieniem marzeń o światowej karierze
rajem gdzie czuła się niezastąpiona
ucieleśnieniem życiowej przygody

miast gry w stolicach zaborców
wybrała Amerykę na swą drugą Ojczyznę
by dać z siebie wszystko
balonem mistrzostwa odlecieć ku sławie

być kochaną zarazem przez melomanów
a także znakomitych krytyków
za urok kulturę osobistą i niezawodność
na deskach tamtejszych teatrów

słowiańska piękność
pośród klimatu amerykańskiego południa
wielokrotnie wspierała swych rodaków
nigdy nie zapomniała skąd pochodzi

chociaż miała u stóp cały świat
ukochała zwłaszcza krakowskie pejzaże
tutaj szybciej biło jej serce
życie nieodwołalnie zatoczyło koło 

Susan Sontag

ile razy w swoim myśleniu
dotykała niebagatelnych kwestii
tyle razy doświadczała
potwornie bolesnych cięgów

jakby prawda obiektywna
co nie może sama wziąć odwetu
rzucana była przeciwko hordzie
mentalnych troglodytów

a pomimo to do chwili obecnej
jej gwiazda błyszczy
wyjątkowo czytelnym światłem
a głos dociera poza kordony

przemawia wyrazistością języka
podpowiada czytelnikowi
aby szukał ze zdwojoną energią
własnego ja pośród marności

ta co pokochała Polskę
nieodwzajemnioną miłością
zasługuje bezspornie na więcej
niż ten jeden pomnik wiersza

Ewa Lipska

w plejadzie sławnych krakowianek
najprawdziwsza perła
od kiedy zaczęła przyodziewać myśli
wedle wyrafinowanego gustu

malarstwo utraciło bezpowrotnie
artystkę o nietuzinkowej wyobraźni
a także unikatowej wrażliwości
która wie zawsze czego chce

wyciska słowa jak cytryny
gromadzi urzekające artefakty
by jej donośny głos mogły usłyszeć
przyszłe pokolenia

mimo wielu życiowych zakrętów
zawsze stawia świat na głowie
siłą swej ironii demonizuje zło
pod przeróżnymi postaciami

nie oszczędza nawet człowieka
nieskorego do żadnych ustępstw
przekonanego że jest bogiem
i jedynym panem wszechświata

Greta Garbo

pod cukierkowym emploi

skrzętnie skrywała swą boską naturę

również biseksualne podboje

rodem z fabryki snów Hollywood

podziwiana przez fanów

kochała półmrok miłością platoniczną

gdzie paparazzi i prawa dżungli

nie miały wstępu

od młodych lat scenę

traktowała jako ścieżkę kariery

na luzie pokonywała kolejne zakręty

przed podbojem Ameryki

duma Szwecji

gwiazda dwóch gatunków kina

bez trudu przystosowała się do ról

nowoczesnej ery

chociaż grała nieustraszone kobiety

w życiu nieraz dostawała cięgi

nawet jej powrót na Ojczyzny łono

poprzedziła długoletnia batalia

Coco Chanel

odkąd wyzwoliła kobiety

z katorgi ciasnych gorsetów

i odsłoniła kolana

ludzkość całkiem oszalała

na punkcie jej kreatywności

a garsonki swą prostotą

podbiły wyobraźnię niewiast

zaczęły bezkrwawą rewolucję

świat mody dostrzegł wreszcie

niekwestionowaną królową

krucha kobietka potęgą ducha

zburzyła rachityczny porządek

za co człowiek ją pokochał

od pierwszego pomysłu

zaś Chanel No 5 do dziś

święci zasłużone triumfy

George Sand

przez całe zwariowane życie
jak kolorowy motyl
zachwycała swoim upierzeniem
brylowała wśród salonowych lwów

z osobliwą cygaretką bądź cygarem

przyodziana w męskie stroje

ubarwiała szare życie obelgami

i plejadą przesławnych kochanków

żywa legenda paryskiej bohemy

odkąd obudziła demony przesądów

treścią wyzwolonych powieści

za karę przeszła gehennę nicości

skazana na przedwczesny niebyt

nie porzuciła literackiego talentu

lecz powiększała każdego dnia

liczbę nietuzinkowych utworów

dodała także skrzydeł

wielkiemu Fryderykowi Chopinowi

a Nohant obudziło jego wenę

tak powstały genialne arcydzieła

Sylvia Plath

gdyby gwiazdy choć tylko jeden raz

zechciały się do niej uśmiechnąć

zbędne byłyby łzy co odcisnęły piętno

nie krwawiłaby postrzępiona dusza

kiedy musiała w pojedynkę pod niebo

dźwigać tobół przegranego losu

skazana na długą tułaczkę po omacku

między ciemnością i ekspresją bieli

niby wolna lecz naprawdę niewolnica

tysięcy maniakalnych podszeptów

z którymi musiała prowadzić batalię

o lepsze jutro dla siebie

mimo iż tę niesprawiedliwą walkę

przegrała definitywnie przez nokaut

pośmiertnie odzyskała dobre imię

a jej sława nabrała rumieńców

Anna Dymna

najpiękniejsza kresowianka

pośród krakowianek

włada niepodważalnie sercami

maluczkich i wielkich

spaceruje ich środkiem

z wprawą nieomal ekwilibrysty

ponad czterdzieści lat

obdziela je wyśmienitą energią

na scenie

jak również w filmie jej sława

zatacza coraz szersze kręgi

buduje a nie rujnuje człowieka

niesie promyk nadziei

pokrzywdzonym przez życie

zaczarowuje sny najsłabszych

ciepłem swojego uśmiechu

zdobywa niedostępne szczyty

choć musi pokonać przeszkody

dorzuca kamyk życzliwej aury

do zaklętego ogrodu poezji

Kasandra*

kiedy przepowiadała upadek Troi

to jakby słuchała wewnętrznego głosu

nie znała konsekwencji swojej wizji

lecz była pewna że się definitywnie ziści

nadzieja i zwątpienie znaczyły dla niej

tyle co ubiegłoroczna zima

odkąd Apollo obdarzył ją antycypacją

zobligowana do rzeczy ponadczasowych

odmieniała przyszłość przez przypadki

za nic mając wszystkie świętości świata

klątwy a także koszmarne szyderstwa

które spadły na nią przy tej sposobności

choć dowiodła celności przewidywania

podzieliła los milionów rodaków

a jej dar szybko stał się przekleństwem

o randze apokalipsy antycznego świata

*dzieło Evelyn de Morgan

Maria Pawlikowska-Jasnorzewska

wzdychali do niej twórcy

rozmaitych narodowości i pokoleń

rzucali jej pod nogi kwiaty

jak również zalotne spojrzenia

krakowska czarownica

dobry duch artystycznej śmietanki

choć chadzała własnymi ścieżkami

potrafiła omamić każdego

gdy kradła już komuś serce

robiła to z niekłamanym talentem

lubiana przez poetów Skamandra

swoim słowom dodawała skrzydeł

niczym słowik majowego wieczoru

prezentowała światu możliwości

dopisując bez wytchnienia

nowe wątki przepięknej legendy

mimo iż niewdzięczny los

potraktował ją bardzo okrutnie

wzniosła się ponad szarość świata

trwa dotychczas w alchemii słów